Présentation
Webmaster - Infos
Visites
Loc-Maria-Plouzané
|
* Leçons de breton * - Complement objet direct
LE PRONOM PERSONNEL EMPLOYE COMME COMPLEMENT D’OBJET DIRECT
Considérons qu’il existe deux générations de mots utilisés comme complément d’objet direct: Génération A: Elle se confond avec les adjectifs possessifs habituels
Génération B: Elle utilise la “ conjugaison” de “a” aux différentes personnes;Ces deux générations, utilisées de façon indifférente avec les mêmes personnes sont résumées sur le tableau ci-dessous.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
:------------------------------------------------------------------------------------
Pronom Personnel : Verbe à l’infinitif, impératif, participe passé
: Conjugaison impersonnelle ou synthétique.
-------------------------------------------------------------------------------------
:
: Génération A Génération B
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Me Va - ‘m - da + ma: D’am Ahanon
Ne + ma = N’am
Te Da - az Ahanout
Eñ E - hen - her - hel Anezañ
Hi He Anezi
Ni On - Or - Ol Ahanom
C’hwi Ho - hoh Ahanoh
Int O Anezo;
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Dans ce tableau, la génération A est placée dans la colonne de gauche pour marquer la place qu’elle occupe par rapport au verbe et la génération B est placée dans celle de droite pour la même raison.
Les exemples qui suivent permettront d’assimiler ce mécanisme simple. Ces exemples sont tirés d’Emgann Kergidu ( notés e k) ou des œuvres de X.de Langleiz
(notés L) ou bien des cantiques chantés encore de nos jours (notés k ).
Tous ces exemples sont donnés à la forme A; Il appartiendra au lecteur de leur donner la forme B avec laquelle, sans doute, il est plus familiarisé.
1ére personne: Va - ‘m ou ahanon
Va hredi a hellit (ek) = C’hwi a hell kredi ac’hanon - Gelloud a rit kredi achanon - Gellout a rit va hredi.
Hennez, an tamm koueriad-se eo e-neus va bornet e Kergidu. (ek) - Hennezh, an tamm koueriad-se eo e-neus bornet ac’hanon e Kergidu.
Den ne helle va gweled. (L) - Den ne helle gweled ac’hanon.
Va dilezet hoh-eus Roué Mark. (L) - Dilezet oh-eus ac’hanon Roue Mark -
Piou e-neus va douget amañ. ( ek) - Piou e-neus douget ac’hanon amañ?
Ho kwreg eo Izold ha ne hell ket va hared. (L) - Ho krwreg eo Izold ha ne hell ket kared ac’hanon.
D’am herhad da vond d’ar prizon? (ek) - Da herhad ac’hanon da vond d’ar prizon.
Deus d’am havoud (ek) - Deus da gavaout ac’hanon.
Chomit amañ d’am gortoz. (ek) - Chomit aman da hortoz ac’hanon.
Ma n’am hredit ket (ek) - Ma ge gredit ket ac’hanon.
N’eo ket eur wech hepken eh-eus ar gwir d’am laza (L) - n’eo ket eur wech hepekn eh-es ar gwir da laza ac’hanon.
An oabl e-unan am strafuilh (L) - a strafuilh ac’hanon.
En harlu emaon, hep den d’am hared na d’am frealzi. (L) hep den da gared na da freallzin ac’hanon.
2 éme personne du singulier: Da - ‘ z / Ahanout
Da anaoud a ran Jaouen (ek) - Anaoud a ran ac’hanout Jaouen .
Da vadezi a ran (L) - Badezi a ran achanout.........
O, me da gar ti va zadou (K)
Doue e-neus da zesavet en eun doare ken fur ha ken uhel (L)
N’az selaouent ket (ek)
Da vreur a zo deuet d’az kweled (ek)
Va breur az kwelas.(ek)
Da gas a raim gand plijadur (L)
3 éme personne du masculin singulier - E - Anezañ
E selaouit (ek)
N’e selaouit ket (ek)
Da vreur a zo deuet d’e weled (ek)
Ne fellas ket dezi e zelaou (L)
Gorneval a boanie d’e lakaad da ziwall diouz ar gaou (L)
Ne helle ket e lezel d’am laza (Buhez Salaün)
3 éme personne - Hen - her - hel
Her greom
Piou e-nije gellet hen ober? (ek)
Ya’ vad! hel lavared a rin deoh didro kaer (eg)
Kalz a skoueriou hen diskouez deom (ek)
M’hen tou deoh tudou (ek).
3 éme personne du fémin singulier.
Me am-boa he huzet mad
Sederaad a reas va halon ouz he haoud (ek)
Bouñta a reas e vagig gand e droad d’he luska en-dro etrezeg an doñvor (L)
He gervel a reas (ek)
He fizoud a ran ennout (L)
Piou he gwel?
1 ére personne du pluriel - Ol - On - Or - Ahanom
On tennit a-zaouarn on enebourien (ek)
En ano Doué or selaouit (K)
N’or selaouit ket.
Deuet om d’ho kavoud evid hoh aspedi d’on digemer en urz.
N’ol lezit koueza en temptadur.
2 éme personne du pluriel - Ho - Hoh - Ahanoh
Me ho trugarekaad o va Doué (ek)
Ni ho salud steredenn-vor (K)
Deuet om d’ho kerhat a-berz ar Republik (ek)
Ne fell ket din hoh alia (ek)
Ho servijout a rin gand lealded (L)
Penaoz e hellin ho trugarekaad? (ek)
Ni a zo deuet amañ evid ho sklerijenna (ek)
Ni ho salud gand karantez (K)
Feiz karet on tadou, morse ni ho naho. (K)
3 éme personne du pluriel: O - Anezo.
O gwelet o-deus
Va breur o gwelas
N’o gwelas ket.
Doué d’o selaou
Ma a garfe o hleved hag o anaoud.
Ne felle ket d’ar rouanez o hredi (L)
O honta am boa c’hoant d’ober (ek)
Doué d’o milliga int o fevar (ek).
Nota: La quadruple forme de conjugaison bretonne alliée au double emploi du pronom personnel complément d’objet direct multiplie les structures de la phrase.
Les formes A et B peuvent être utilisées indiféremment. La forme A serait dite plutôt littéraire...ce qui reste à prouver.
Date de création : 25/09/2011 @ 15:34
| Calendrier
Decembre : à Plouguerneau
Octobre : Collectage Loc-Maria
Aout : Collectage à Loc-Maria
Juillet : Plouguerneau
Avril, mai : Plouguerneau
10/03 : Collectage à Loc-Maria Fevrier : à Plouguerneau 29/01 : Collectage à Loc-Maria 14/01 : à Plouguerneau 20/12 : Collectage à Loc-Maria 05/11 : Collectage à Loc-Maria 07/10 : à Plouguerneau 24/09 : Collectage à Loc-Maria 02/08 : Collectage à Loc-Maria 30/07 : Collectage à Loc-Maria 10/07 : Collectage à Loc-Maria 04/05 : à Plouguerneau 02/05 : Collectage à Loc-Maria 29/04 : Collectage à Loc-Maria 28/04 : à Plouguerneau 16/04 : Collectage à Loc-Maria 09/04 : Collectage à Loc-Maria 12/03 : à Plouguerneau 11/02 : Collectage à Loc-Maria 04/02 : à Plouguerneau 22/01 : Collectage à Loc-Maria 15/01 : Collectage à Loc-Maria 12/11 : Collectage à Loc-Maria 24/09 : à Plouguerneau 07/08 : à Plouguerneau 17/07 : Collectage Loc-Maria 10/07 : Collectage Loc-Maria 26/06 : Collectage Loc-Maria 13/05 : Collectage Loc-Maria 30/04 : Collec Plouguerneau 25/03 : Collectage Loc-Maria 3/02 : Collectage Loc-Maria 27/01 : Collectage Loc-Maria 4/10 : Collectage Loc-Maria 28/10 : Collectage Loc-Maria 21/09 : Collectage Loc-Maria 2/09 : Collectage Loc-Maria
...
Image
![]() Sondage
Informations
Il n'y a pas de copyright sur mes enregistrements. Ils peuvent donc etre enregistrés et utilisés comme vous le souhaitez. |

* Leçons de breton *




visiteurs



Haut